Пневмонијата вклучува инфекција и воспаление во воздушните кеси на белите дробови, додека бронхитисот ги зафаќа бронхијалните цевки кои носат воздух до белите дробови.

Пневмонијата често е предизвикана од бактериски, вирусни или габични инфекции, додека бронхитисот често се активира од вирусни инфекции или надворешни надразнувачи како чад од цигари или загаден воздух.

Пневмонијата може да варира од блага до тешка, со потенцијал за хоспитализација, додека бронхитисот обично е помалку тежок и има тенденција да се реши сам во рок од неколку недели.

Запомнете!

Бронхитисот и пневмонијата се сериозни респираторни инфекции кои предизвикуваат непријатни симптоми и потенцијално тешки компликации. Разбирањето на причините за нивното настанување, препознавањето на симптомите и усвојувањето превентивни мерки за заштита, се клучни за ефикасно управување со овие состојби кои се особено актуелни во зима.

Бронхитис

Причини, симптоми, третман

Бронхитисот е распространета респираторна состојба која погодува милиони луѓе ширум светот секоја година. Ова заболување всушност подразбира воспаление на бронхијалните туби или воздушните премини кои носат воздух до и од белите дробови. Бронхитисот предизвикува непријатност, постојано кашлање и отежнато дишење. Колку подобро ја разберете оваа состојба, толку полесно ќе ги контролирате нејзините симптоми и ќе побарате соодветен лекарски третман навреме.

Видови бронхитис

1. Акутен бронхитис

Акутниот бронхитис е привремено воспаление на бронхијалните цевки, најчесто предизвикано од вирусни инфекции како што се вирусот на грип или риновирусот (кој предизвикува обична настинка). Често доаѓа по настинка или грип и обично трае неколку недели. Иако е непријатен, акутниот бронхитис обично не е тежок и може да се третира во домашни услови, без лекарски надзор.

2. Хроничен бронхитис

Хроничниот бронхитис е посериозна состојба која се карактеризира со долгорочно воспаление на бронхијалните цевки. Често се поврзува со постојана изложеност на надразнувачи како чад од цигари, загадување на воздухот или други фактори на животната средина. Хроничниот бронхитис се смета за вид на хронична опструктивна белодробна болест (ХОББ) и може да доведе до потешки компликации доколку не се лекува.

Причини за појава на болеста

• Вирусни инфекции Најчеста причина за акутен бронхитис се вирусните инфекции, кои често потекнуваат од истите вируси кои предизвикуваат настинки и грип.
• Бактериски инфекции Иако се поретки, бактериските инфекции исто така можат да предизвикаат бронхитис.
• Фактори на животната средина Хроничниот бронхитис често се поврзува со долготрајна изложеност на надразнувачи како чад од цигари, загадување на воздухот или хемикалии на работното место.

Симптоми

Симптомите на бронхитис може да варираат во зависност од видот и сериозноста на состојбата.

Постојана кашлица Примарен симптом и на акутен и на хроничен бронхитис е мачна кашлица која може да произведе чиста, жолта или зелена слуз.

Скратен здив и отежнато дишење Поединците со бронхитис може да доживеат тешкотии при дишењето, придружени со отежнато дишење или чувство на стегање во градите.
Замор и блага треска Чувството на умор и повремено ниска треска се исто така вообичаени симптоми.

Дијагноза

Ако постои сомневање за бронхитис, неопходно е да се побара лекарска помош. Лекарот најверојатно ќе изврши физички преглед и може да препорача дополнителни тестови, како што се рендгенски снимки на градниот кош или анализа на спутум (секрет) за да се утврди причината за бронхитисот.

Третман

За акутен бронхитис, третманот првенствено се фокусира на олеснување на симптомите. Ова може да вклучува одмор, хидратација и лекови без рецепт за ублажување на непријатноста. Лекувањето на хроничен бронхитис вклучува промени во животниот стил, како што се откажување од пушење, избегнување надразнувачи и употреба на лекови како бронходилататори или стероиди за отворање на дишните патишта и намалување на воспалението.

Превенција

Спречувањето на бронхитис вклучува усвојување здрави навики и минимизирање на изложеноста на потенцијални надразнувачи. Добра хигиена Практикување правилна хигиена на рацете и избегнување близок контакт со болни лица може да помогне да се спречи ширењето на вирусите кои водат до бронхитис.

Избегнување на надразнувачи Минимизирајте ја изложеноста на чад од цигари, загадувачи на воздухот и други респираторни надразнувачи. Имунизација Вакцинирањето против грип може значително да го намали ризикот од вирусни инфекции кои често доведуваат до бронхитис.

Кога да побарате медицинска помош?

Додека повеќето случаи на бронхитис поминуваат без компликации, одредени симптоми бараат итна медицинска помош:

• Тешко и отежнато дишење кое станува сѐ посериозно.
• Постојана болка или притисок во градите.
• Висока телесна температура ( над 38°C) придружена со треска.

Пневмонија

Причини, симптоми, третман

Пневмонијата е распространета респираторна инфекција која погодува поединци од сите возрасти ширум светот. Се јавува кога воздушните кеси во белите дробови се воспалуваат и се полнат со течност или гној, што доведува до тешкотии во дишењето, кашлање и други непријатности. Разбирањето на причините, симптомите и достапните третмани за пневмонија е од клучно значење за ефикасно контролирање и закрепнување од болеста.

Видови пневмонија

1. Пневмонија стекната од заедницата

Ова е најчестиот тип на пневмонија и се добива надвор од здравствените установи. Може да биде предизвикана од разни бактерии, вируси и габи.

2. Болничка пневмонија

Се јавува за време на болнички престој или посети на здравствена заштита. Има тенденција да биде потешка и може да биде предизвикана од бактерии кои се отпорни на антибиотици.

3. Вирусна пневмонија

Предизвикана од различни вируси, вклучувајќи го вирусот на грип, респираторниот синцицијален вирус (РСВ), коронавирус (КОВИД-19) и други. Вирусната пневмонија може да се движи од блага до тешка.

Причини за пневмонија

• Бактериски инфекции Бактериите како Streptococcus pneumoniae се вообичаени виновници за појава на пневмонија.
• Вирусни инфекции Грипот, РСВ и коронавирусот се меѓу вирусите кои можат да доведат до пневмонија.
• Габични инфекции Одредени габи, како што е Pneumocystis jirovecii, може да предизвикаат пневмонија, особено кај лица со ослабен имунолошки систем.
• Аспирација Вдишувањето храна, течности или повраќање во белите дробови може да предизвика тип на пневмонија позната како аспирациона пневмонија.

Како се пренесува?

Навлегување на патогените микроорганизми во белите дробови може да се случи преку:

• Внесување на микроорганизми од орофаринксот. Аспирацијата на пулмонални патогени микроорганизми е најчест механизам за настанување на пневмонија.
• Вдишување на инфективни аеросоли. Тоа се честички кои се помали од 3-5 микрони кои содржат микроби. Овие инфективни аеросоли се многу мали, па затоа може да навлезат длабоко во дишните патишта и да предизвикаат инфекција. Може да биде доволна и само една инфективна честитка за да се предизвика воспаление.
• Пренос на инфекцијата преку крвта. Расејување на патогените микроорганизми во белите дробови преку крвта најчесто се случува кај зависници од дрога, пациенти со венски катетери, заболени од ендокардитис.
• Стекнување на инфекција од убодни рани во бели дробови или при одредени медицински интервенции. Медицинските интервенции како трахеална интубација и трауматски повреди на белите дробови може да бидат причина за развој на пневмонија.
• Ширење на инфекцијата од околни ткива. Доколку е присутно воспалително жариште на органи и органски структури анатомски блиски до белите дробови, може да настане директен пренос на инфекцијата и да се развие пневмонија.

Симптоми

Симптомите може да варираат во зависност од причината, возраста и целокупното здравје на поединецот, но вообичаените знаци вклучуваат:

• Кашлица Често произведува зелена, жолта или крвава слуз.
• Треска Висока температура придружена со потење или треска.
• Скратен здив Тешкотии со дишењето, особено при извршување на секојдневните активности.
• Болка во градите Остра или прободувачка болка во градите, влошена со кашлање или длабоко дишење.
• Замор Чувство на невообичаен замор или слабост.

Дијагноза

Барањето лекарски совет е од клучно значење ако постои сомневање за пневмонија. Лекарот може да спроведе различни тестови, вклучувајќи:

Физички преглед Проценка на симптомите и слушање на белите дробови со помош на стетоскоп.
Рендген на граден кош За да се види колку од белите дробови се зафатени и дали има течност во нив.
Крвна анализа Да се провери присуството на инфекција и да се утврди специфичната причина.

Третман

Антибиотици или антивирусни лекови Пропишани за лекување на бактериска или вирусна пневмонија, соодветно.
Домашно лекување Многу одмор, течности и ОТЦ лекови за болка и за намалување на покачената телесна температура.

Хоспитализација Тешки случаи или лица со хронични здравствени состојби може да бараат хоспитализација за интравенски антибиотици и терапија со кислород.

Превенција

Спречувањето на пневмонијата вклучува неколку мерки:

• Вакцинација Вакцинирањето против грип и други болести што може да се спречат, може значително да го намали ризикот од пневмонија.
• Добра хигиена Практикување правилно миење на рацете и избегнување близок контакт со болни лица може да го спречи ширењето на респираторните инфекции.
• Здрав начин на живот Откажувањето од пушењето, одржувањето на добро целокупно здравје и балансирана исхрана може да го зајакне имунолошкиот систем и да го намали ризикот од инфекции.

Кога да побарате медицинска помош?

Одредени знаци укажуваат на потреба од итна медицинска помош:

• Тешкотии со дишењето, останување без здив или забрзано дишење.
• Постојана болка или притисок во градите.
• Ненадејна конфузија или дезориентација.

The post Бронхитис vs. Пневмонија appeared first on Аптеки PlusPharma.

Причини за повраќање

Повраќањето е секогаш знак дека нешто се случува со организмот. Причините за овие симптоми можат да бидат различни, а најчесто се работи за вирусни, поретко бактериски инфекции (салмонела и стафилокок), хемиска или друга интоксикација. Може да е поврзано со други здравствени состојби, како што се главоболки, абдоминални процеси, настинки, гушоболка. Повраќањето често,  речиси секогаш, го следи пролив, а честопати и висока телесна температура.
Вирусни предизвикувачи на гастроентерити 

За развојот на норовирусните (Noro-virus) инфекции потребно е многу мал број вирусни честички, Toj e познат по предизвикување на епидемии на гастроентеритиси. Иако најчесто вирусите кои се одговорни за појава на вирусни гастроентерити се почести во зимскиот период, во текот на летото најчесто се појавуваат инфекции со Норовируси од семејството Caliciviridae, за кои се смета дека предизвикуваат дури 50 проценти од гастроинтериите инфекции предизвикани од храна. Норовирусите ги зафаќаат сите лица, независно од животниот век, кои се пренесуваат со фекално контаминирана храна и вода, преку непосреден контакт со заразениот човек или капков пренос на вирусот и последична контаминација на разни површини.

Во вирусните гастроентерити често се присутни  инфекции  и со Адено-вирус и Рота-вирус, иако нивната застапеност е пониска во споредба со Норо-вирусите во лето.

Клиничка слика и лекување

Норо-вирусите предизвикуваат симптоми како што се: мачнина, повраќање, грчеви во стомакот, температура, болки во мускулите и исцрпеност. Болеста започнува ненадејно, 24 до 48 часа по влезот на вирусот во организмот, иако симптомите можат да се појават веќе 12 часа по експозицијата. Траењето на гастроентеритот е кратко, неколку дена, но вирусот е активен во столицата уште месеци, а со тоа може да претставува опасност за зараза на околината. Епидемиолошките и клиничките искуства укажуваат на тоа дека децата многу почесто повраќаат од  возрасните лица.

Ентеровирусите најчесто предизвикуваат инфекциии на местата на умерена клима, и тоа вообичаено кон крајот од летото и почетокот на есента. Разликуваме седумдесет видови на ентеровируси кои предизвикуваат голем број заболувања, чии симптоми се рангираат од мали до животно загрозувачки. Најчести жртвите на ентеровирусите се деца во возраст од 4 до 12 години. Заразата најчесто се шири преку нечисти раце, но не може и да се прошири и преку заразена вода или застојна вода како базен.

Симптоми на ентеровирозата се: зголемена телесна температура која трае неколку дена, повраќање и пролив, појава на болни афти или ранички по мекото непце, а може да се појават и мали меурчиња на рацете и нозете. Потешките форми дури може да бидат проследени со развој на вирусен менингитис, плеуродинија, сè до развој на енцефалит.

Основата  на лекување на гастроентеритисот е надоместување на загубените течности и електролитите и консумирање на поедноставна, лесно сварлива храна. Масна, тешка, пржена и слатка храна треба да се избегнува, како и сите производи од млеко, со исклучок на пробиотички производи. На лицата кои не можат да примаат течност на уста заради мачнина, чести повраќања (особено мали деца), им треба медицинска грижа и надоместување на течности преку интравенски пат. Антибиотска терапија кај вирусните инфекциите, но и кај лесен облик на инфекција со салмонела не се препорачува, бидејќи може да ја продолжи болеста и да предизвика хронична состојба, а кај вирусни гастроентеритиси таа нема никакво влијание.
Бактериски предизвикувачи на гастроентерити  

Високите температури претставуваат погодно милје за размножување на бактерии во храната, а некои видови на храна се исклучително соодветни за нивно ширење. За разлика од причинителите на гастроентеритисот во зима, во текот на целата година, најчести предизвикувачи се бактериите.  Првенствено се однесува на бактериите од родот салмонела кои ги откриваме низ целиот свет кај луѓето, животните и околината. Тој микроорганизам влегува во организмот преку дигестивниот систем, а за развој на болести кај здрави лица потребен е голем број колонии, па затоа инфекцијата обично настанува како резултат на големиот внес на храна каде што бактеријата е во големи концентрации. Производи на млечна база, кремасти колачи и друга храна која содржи недоволно термички обработувани јајца, потоа шлаг, недоволно измиено овошје и зеленчук, како и термички необработено пилешко и мелено месо може да се контаминирани со салмонела. Уште еден важен предизвикувач на бактериска контаминација на храната во текот на летото е златниот стафилокок, т.е. Staphylococcus aureus. Во храната навлегува преку контакт со кожа или слузница на колонизирани лица при подготовката на храната, а неговиот  ентеротоксин е отпорен на загревање и кратка термичка обработка.

Важни совети за спречување на инфекции

Контаминираната храна најчесто има нормален изглед, мирис и вкус. Поради тоа, клучот на превенцијата е да се спречат бактериите да влегуваат во храната и да се размножуваат  за да се спречи инфекција. Најважниот чекор во превенција е хигиената на рацете.

Добро треба да се одмива овошјето и зеленчукот, треба да се исчистат и работните површини и додатоците за јадење. Преработените продукти од, месо и јајца треба добро да се обработат, а рибата треба да се подготви свежо. Храната треба да се подготви за готвење пред консумирањето и  да не се чува надвор од ладилникот. Вода од непознато потекло треба да се избегнува, Соодветна  хигиена и сите наведени постапки и понатаму се главни средства за борба против инфекции во текот на летото и раната есен.

Постапки со болно дете

Често и обилно повраќање, особено ако по него следи пролив и температура, брзо доведува до губење на течност или дехидрација.  Децата во овие состојби одбиваат храна и течности. Потребно е да се  надомести губитокот на течностите, што подразбира внесување на која било течност којашто детето ја прифаќа, со давање на мали количини на течност, на кратки временски интервали. Пожелно е да му се понуди и цврста храна, односно она што го сака детето. Треба да знаете дека земањето храна не ја загрозува здравствената состојба на децата, тие не е потребно да се ставаат на ригорозни диети. 

The post ЦРЕВНИ ИНФЕКЦИИ appeared first on Аптеки PlusPharma.

ФАКТОРИ НА РИЗИК
Особено се чувствителни децата кои престојуваат во градинките и училиштата каде едни со други постојано си ги пренесуваат инфекциите. Значи зголемен е ризикот од инфекти во колективните престои. Колку се децата помали толку е помал и понезрел нивниот имунолошки систем. Колку инфектот ќе го нападне организмот зависи од вирулентноста на истиот, но од друга страна и од зрелоста на имунолошкиот систем, начинот на живот и исхраната кај децата.

СИМПТОМИ
Во 80 % и повеќе инфектите се од вирусно потекло. Вирусните инфекции претежно ги засегнуваат горните респираторни патишта со симптоми на течење на носот, кивање, кашлица и температура, а во голем број случаи се пратени со проливести столици, повраќање и болки во стомачето. Во текот на инфектот покрај носот и грлото, можат да бидат засегнати и белите дробови (со свирежи и отежнато дишење) како и ушите пропратено со болка и плач на детето.

Кога се работи за бактериска инфекција која го напаѓа грлото, се јавува гушоболка, отежнато голтање, температура, а можно е да има надразнителна кашлица како и оток на подвиличните лимфни јазли. Бактериската инфекција на белите дробови може да е пропратена со температура, кашлица и отежнато дишење.

Вирусната инфекција со целата симптоматологија, пропратена и со висока температура, може да ја совлада организмот, но може и да се искомплицира со секундарна бактериска инфекција. Затоа кога децата се со вироза ние сме внимателни, а по 3-4 дена секако вршиме контролен преглед.

За правилна дијагноза важна е анамнезата од родителите, клиничкиот преглед и лабораториските и други анализи.

СООДВЕТНА И НАВРЕМЕНА ТЕРАПИЈА

Вирусната инфекција ќе ја совладаме со добра хидрација – пиење доволно течности, туширање и соодветна исхрана богата со витамини и минерали. Температурата ќе ја контролираме со давање електролитни и други течности, туширање и подоцна (Т над 38^оС) со давање на антипиретици од парацетамолски и ибупрофенски тип. Вирусните инфекции никогаш не се третираат со антибиотици.

Секако, бактериските инфекции ги третираме со антибиотици, кога покрај клиничката слика кон нив нè упатуваат и лабораториските анализи, позитивните брисеви со антибиограм и индикаторите за инфламаторниот процес. По потреба вклучуваме и РТГ преглед. Секогаш кога треба да се даде антибиотик тој треба да биде соодветен по проценка на педијатарот, добро дозиран и доволно долго даден. Секогаш давањето антибиотик да биде пропратено со давање пробиотик. Симптоматската терапија да се даде соодветно по потреба.

Трпеливоста од страна на родителите е многу важна. Никогаш да не се брза со давање на антибиотик и да не се посега детето на своја рака да се лекува со антибиотик. Незрелиот имунолошки систем, повторувачките инфекции и честото давање антибиотици (многу често непотребно) водат до секундарен имунодефицит кај детето. 

Со цел да го поткрепиме имунолошкиот систем кај детето, особено кај децата во колективни престои, деца кои страдаат од чести инфекции, советуваме: здрав начин на живот, соодветна разновидна исхрана со доволна витаминска-поддршка, додавање пробиотик и имуностимулатори, како и редовна имунизација. Да се подигне свесноста кај населението и да се укаже дека антибиотиците колку можат да помогнат, толку можат да му наштетат на детето.

Пораката на педијатрите е секогаш да се работи во интерес на детето.

ПЗУ Ординација по педијатрија
„Д-р Светлана Зотовска“ – Скопје

The post ВИРУСНИ И БАКТЕРИСКИ ИНФЕКЦИИ КАЈ ДЕЦАТА appeared first on Аптеки PlusPharma.